Creato da lgcasc il 06/09/2013

PRESICCESI NEL MONDO

Spazio d'incontro dei presiccesi

 

« MEJO LU FIJU DE LU SIRELA SCIUTA A SANTA CISARIA »

A FORE LE FICHE

Post n°79 pubblicato il 27 Marzo 2017 da ginoscirocco

Moi, lu state, se vane a mare ma a dhi chiempi, se scia sempre a fore le fiche. Tutti l'anni quannu se spicciava la scola e a fiate puru quarche giurnu prima, li mei caricàvene le stozze su lu trainu e nui partivene pe' la Madonna de la Rutta. A dha susu nc'era l'aria bona percé la cisura se trova propiu su la prima nchianata de la via vecchia ci vai a Specchia, nvece a ntra Prisicce lu state se muria nfucati de cautu. Su dhu custune de la serra nci stavene mute avetre pajare e caseddhe e lu state se nchivene de ristiani. Nui tanivene 'na beddha liama ranne cuperta a utte e durmivene tutti a dha intra. De costi a la casa nc'erene: la Cappella, lu furnu cu facimu lu pane, do' pajareddhi pe' staddha a lu mulu, lu puddharu pe' le caddhine e la rutta, ca tannu tanìa 'na fiacca trasuta. Scinnìvene a dha sutta sulu cu pijamu l'acqua frisca de 'na sterniceddha ca se nchia cu chira ca culava coccia coccia de lu munte. A picca a picca, annu dopu annu, facimme la pila cu llavamu le rrobbe, 'na cucineddha de piezzi cuperta cu li vinchi e la scala beddha ranne cu scinnimu sutta la rutta senza cu ne scamaddhamu 'nu pede. Llevannu le petre a la trasuta e sutta a l'arcu, truvamme l'astricu beddhu lisciu ca era lu parmentu a dhunca li monici stumpavene l'ua. Ne scinnimme la banca cu le segge e de tannu manciamme sempre a dha sutta a lu friscu.  Stavene propiu boni a fore e poi fiche, ficarigne e ua ne manciavene quante ne vulivene. Ma ttuccava puru cu faticamu percé sirma, cu fratama ranne, se arava le cisure vicine e chire de lu feu de Specchia, mama e sorma la ranne, runcavene tutte le scrasce e jeu e sorma la piccinna, ca poi era cchiu ranne de mie, ttuccava cu ne rrampicamu su li pedi de fica e cu lu panaru e lu roccu, ccujivene le fiche, le purtavene su la liama e le spaccavene cu sicchene a lu sule. Lu marisciu, a fiate, nui vagnoni ne scivene a dha la zi Filumena, cucina de sirma, ca stia a la Rutticeddha, ntra na pajara vicina a fore nosciu e sciucavene cu li fiji soi lu Pippi e la Maria. Ma cchiui cchiui ne piacia cu sciucamu cu la Violanda e lu Totu, li do' fiji de la cummare Rosa Blaccamanni, ca stivene a ntra na liama a irmici a mmenzu a la nchianata, nu picca cchiu sutta de la pajara de la Balice e chira de lu Ndrea  Musiu e de la Ginuveffa Mpicaceddhi tutti doi furnari. A fiate, cu la Violanda e lu Totu, scivene a la cisura de costi a dhu nc'era la pajara de lu Carbieli, de la Sara e de la Rita, fiji de la Dumenica Sbarru. Me ricordu ca ne mpizzavene fenca a susu li titti de nu pede de còrnala tisu tisu e ne manciavene li curnòcchili siccati, sputannu li samenti.
Mute sire a fore meu vania la cummare Rosa cu li fiji e, sutta a la prèvala ssattati a li canapè de petra, ne cuntava li culacchi. La cummare Rosa nunn'era sciuta a nuddha scola e nu ssapia cu legge e cu scrive ma comu cuntava li cunti iddha rrimanivi mmacatu. Nui vagnoni nu ne straccavene mai cu la santimu e me menzu ca erene sempre li stessi cunti sulu ca, sira pe' sira, canciava lu nume de lu Rrei o de lu Princime o de l'orfaneddha o de la matrìa, ma lu Nannivorcu  ntra lu voscu a dhu "nu se canta caddhu e nu se luce luna", nc'era tutte le sire.
Ma l'ottu de settembre era nu giurnu ca nu se pote scurdare percé era la festa de la Madonna de la Rutta. Sirma striava lu mulu, pulizzava lu scialabbà e dava lu siu a lu carnimentu mentre mama panzava cu giusta la cappella cu la tuvaja rricamata su l'artare. Nui vagnoni pulizzavene ogni banna e jeu nchianava su la liama cu la zappa senza margiale e cu lu marteddhu sunava comu quannu ca era na campana. Sirma poi, cu mie o cu fratama, scia cu lu scialabà a Prisicce cu pija don Carmelu Giannelli ca tutti l'anni vania cu dice la Missa a la Madonna. Quannu scuppavene le dieci tutti li ristiani de le pajare vicine, fenca a chire ca stivene a la vasca, su la via nova de Specchia, vanivene prisciati cu se videne Missa.
Lu '43 la Missa la dicimme lu stessu pura ca nc'era la guerra, anzi n'era puru cchiu gente ca percé muti ristiani se n'erene fusciuti de Prisicce e s'erene sparpajati a menzu a lu feu ca timivene cunussia l'aèri scuppavene le bombe su lu paese. La sira de dhu giurnu de quiddh'annu, cu dicimu lu Rusariu, scimme tutti a lu fore de la cummare Rosa e nc'era puru na ristiana cu tre fije piccinneddhe ca tania lu maritu a nguerra, nu ccertu Giuvanni Picadoru. Era scurutu bonu ma nunn'ivene ddumata nuddha luce ca nc'era lu coprifocu e fencattantu li ranni cuntavene de la guerra ca nu spicciava mai, nui vagnoni, ssattati a nterra, sciucavene a pede pedugna. A nu certu mumentu mama, mbrufittannu ca tutti stavene citti, se dese na rascata de cannavozzi e facennuse lu segnu de la Croce, nzignò:
- Deus in aiutoru me mintende (Deus in adjutorum meum intende) e tutti rispunnimme:
- Domine ajutandu me intestina (Domine, ad adjuvandum me festina)...
Nu lampu! Nunn'ivene mancu nzignata la prima Avemaria ca santimme de luntanu nu ristianu cridare. Manu manu ca se vvicinava nzignamme a capire chiru ca dicia:
- Zi Mmela, zi Mmela, la pace la pace. Tutti vardavene versu Prisicce de dhunca vania la vuce ma a lu scuru nu se vidia ciuveddhi. Lu cridu se santia sempre cchiu vicinu e unu ddumò nu pospuru a asca e li dese vuce:
-cquai stamu, ci sinti?
 Dopu picca vidimme nchianare su lu pariteddhu menzu scarratu nu caruseddhu, era nu napute de lu Giuvanni Picadoru e g'era vanutu cu vvisa la zia Carmela ca la guerra era spicciata, ma era sulu l'ARMISTIZIU pe' la PACE ttuccò cu spettamu mutu ncora!

 

 
 
 
Vai alla Home Page del blog

AREA PERSONALE

 

TAG

 

ARCHIVIO MESSAGGI

 
 << Giugno 2026 >> 
 
LuMaMeGiVeSaDo
 
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30          
 
 

CERCA IN QUESTO BLOG

  Trova
 

FACEBOOK

 
 

ULTIME VISITE AL BLOG

S_elvaggioginosciroccoLSDtripgiovanni80_7Iosiamopaperino61tocasadelviandantem12ps12prefazione09cielostellepianetimonellaccio19petiksaida631annamatrigiano
 

ULTIMI COMMENTI

CHI PUŅ SCRIVERE SUL BLOG

Tutti gli utenti registrati possono pubblicare messaggi in questo Blog e tutti possono pubblicare commenti.
 
RSS (Really simple syndication) Feed Atom
 
 
 
 

© Italiaonline S.p.A. 2026Direzione e coordinamento di Libero Acquisition S.á r.l.P. IVA 03970540963